Κοκκιναρά 35, Κηφισιά, (+30) 210.80.85.370

παιδί μπροστά στο φαγητό του με τα χέρια στο πρόσωπο δεν θέλει να φάει

Όταν το παιδί είναι κακόφαγο: Βελτιώνοντας τη σχέση του παιδιού με το φαγητό

Η διατροφή των παιδιών αποτελεί ένα θέμα που συχνά φέρνει τους γονείς στο γραφείο των ειδικών αναζητώντας βοήθεια για το πώς θα πείσουν τα παιδιά να φάνε το φαγητό τους, ή πως θα σταματήσουν οι καβγάδες που σχετίζονται με το φαγητό.

Οι γονείς αναφέρουν στις συνεδρίες, πως έχουν πολύ αγωνία και άγχος όταν έρχεται η ώρα του φαγητού ή πως το σπίτι μετατρέπεται σε πεδίο μάχης και η οικογενειακή ζωή διαταράσσεται. Φράσεις όπωςΤο παιδί μας είναι κακόφαγο, Αφιερώνουμε πολλές ώρες στο τραπέζι, Δεν τρώει όλα τα φαγητά, Στον παιδικό σταθμό τρώει όχι όμως και στο σπίτι, όταν έρχεται η ώρα του φαγητού με πιάνει απελπισία, είναι φράσεις που ακούγονται συχνά από γονείς ανεξάρτητα από την ηλικία του παιδιού ή το κοινωνικο-οικονομικό ή μορφωτικό επίπεδο των γονιών. Οι γονείς αυτοί ανησυχούν πολύ καθώς το φαγητό από μια φυσιολογική και απόλυτα εναρμονισμένη με τη ζωή της οικογένειας λειτουργίας γίνεται πρόβλημα που απασχολεί και δυσκολεύει τις σχέσεις.

Ας μην ξεχνάμε πως η διαδικασία της διατροφής συνδέεται με διαφορετικές ψυχολογικές διεργασίες, ανάλογα με το αναπτυξιακό στάδιο του παιδιού Από την πρώτη στιγμή που ένα παιδί έρχεται στον κόσμο, χωρίς να ξέρει να μιλάει ή να σκέφτεται, δέχεται την προσφορά της τροφής (δηλ. του γάλατος) ως προσφορά αγάπης από την μητέρα του ή την τροφό. Κατά την βρεφική ηλικία, η διαδικασία της διατροφής είναι η κατεξοχήν λειτουργία μέσω της οποίας εγκαθίσταται η σχέση μητέρας – βρέφους.

Το τάισμα είναι η στιγμή που το παιδί βιώνει και απολαμβάνει το ολοκληρωτικό δέσιμο με τη μητέρα του. Όταν όλα πηγαίνουν καλά, το παιδί θα μάθει να διαχωρίζει τις δύο λειτουργίες: θα τρώει όταν πεινάει και θα επικοινωνεί με τη μητέρα του ώστε να αντλεί συναισθηματική υποστήριξη. Κατά την νηπιακή και παιδική ηλικία, η διατροφή αποτελεί ένα σημείο επικοινωνίας του παιδιού με τους γονείς και συνδέεται με τα όρια και τον αρνητισμό του παιδιού. Στην προ-εφηβική και εφηβική ηλικία, η διαδικασία της διατροφής σχετίζεται με την αυτονόμηση και την διαμόρφωση της ταυτότητας των εφήβων.

Ο ρόλος των γονέων και η σχέση τους με τα παιδιά είναι 2 παράγοντες που επηρεάζουν τη σχέση του παιδιού με το φαγητό. Οι γονείς πολύ συχνά ανησυχούν ότι το παιδί τους δεν τρώει πολλά φαγητά και ότι είναι κακόφαγο και νιώθουν πως ενώ «έχουν δοκιμάσει όλους τους τρόπους βρίσκονται μονίμως σε μια μάχη».

 

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς για να βελτιώσουν τη σχέση του παιδιού με το φαγητό και να υπάρχει ένα καλό κλίμα στην οικογένεια την ώρα του φαγητού;

Να σεβαστούν την όρεξη του παιδιού ή την έλλειψή της
Αν το παιδί δεν πεινάει, μην θα πρέπει να πιέζεται να φάει. Αυτό και μόνο μπορεί να υποκινήσει ή να ενισχύσει μία διαμάχη για το φαγητό. Παράλληλα, το παιδί θα αρχίσει να συνδυάζει την ώρα του φαγητού με αρνητικά συναισθήματα, ένταση και εκνευρισμό.
Αν ο γονιός το δωροδοκεί ή το πιέζει να φάει συγκεκριμένα φαγητά ή να τελειώσει το πιάτο του, στην ουσία του μαθαίνει να παραβλέπει τα φυσικά μηνύματα της πείνας και του κορεσμού, κάτι που θα το ακολουθεί και ως ενήλικα.


Να προσπαθούν να έχουν πρόγραμμα και συγκεκριμένη ρουτίνα.
Είναι πολύ βοηθητικό να υπάρχει συνέπεια στις ώρες που σερβίρονται τα γεύματα και τα σνακ, να μη δίνουν στο παιδί γάλα, χυμό ή λιχουδιές ανάμεσα στα γεύματα, καθώς θα του κόψουν την όρεξη για το επόμενο γεύμα.

Να δείχνουν υπομονή με τα καινούργια τρόφιμα
Τα μικρά παιδιά, πολύ συχνά αγγίζουν ή μυρίζουν τα νέα τρόφιμα και μπορεί να βάζουν πολύ μικρές μπουκιές στο στόμα τους και μετά να τις φτύνουν. Πολλές φορές μπορεί να χρειαστεί να εκτεθεί πολλές φορές σε ένα νέο τρόφιμο, μέχρι τελικά να φάει μια μπουκιά.
Οι γονείς , μπορούν να ενθαρρύνουν το παιδί, μιλώντας του για το χρώμα, το σχήμα, την μυρωδιά και την υφή του τροφίμου και όχι για το αν έχει ωραία γεύση..

Να κάνουν τη διαδικασία του φαγητού διασκεδαστική
Το παιδί χρησιμοποιεί όλες τις αισθήσεις του για να προσεγγίσει και να γνωρίσει το φαγητό. Όταν οι γονείς φροντίζουν στο πιάτο να υπάρχει αρκετό χρώμα αυτό μπορεί να το κάνει αρκετά δελεαστικό για την περιέργεια ενός μικρού παιδιού

Να βάζουν το παιδί να συμμετέχει στην επιλογή, προετοιμασία και παρασκευή του φαγητού.
Όταν οι γονείς παίρνουν το παιδί μαζί στο super market και του ζητάνε να βοηθήσει στην επιλογή των φρούτων, λαχανικών και τροφίμων βάζουν το παιδί στη διαδικασία της επιλογής και της προετοιμασίας και ουσιαστικά το μαθαίνουν να φροντίζει για το φαγητό του

Να δίνουν το καλό παράδειγμα
Οι γονείς δεν θα πρέπει να περιμένουν από το παιδί σας να φάει κάτι που δεν το τρώνε οι ίδιοι. Εάν οι γονείς τρώνε μία ποικιλία τροφίμων, είναι πιο πιθανόν να το κάνει και το παιδί.

Να περιορίζουν τους περισπασμούς
Την ώρα που τρώνε, πρέπει να είναι σαφές και ξεκάθαρο πως η τηλεόραση είναι κλειστή και ότι εκείνη την ώρα κάθονται όλοι στο τραπέζι. Είναι σημαντικό να μην αποσπάται η προσοχή του παιδιού από το φαγητό, ούτε να παίζει κάποιο παιχνίδι ενώ τρώει.

Να μην είναι το γλυκό η επιβράβευση του παιδιού εάν φάει το φαγητό του
Με αυτόν τον τρόπο το παιδί παίρνει το μήνυμα ότι το γλυκό είναι το καλύτερο τρόφιμο. Θα πρέπει να είναι ξεκάθαρο ότι το πρωί, το μεσημέρι και το βράδυ τρώμε φαγητό και το γλυκό μπορούμε να το φάμε σαν απογευματινό ή σαν δεκατιανό κάποιες μέρες.

Να μη μαγειρεύουν διαφορετικό φαγητό για το παιδί
Με το να φτιάχνουν ξεχωριστό φαγητό για το παιδί, όταν απορρίπτει το κύριο φαγητό της οικογένειας, ενισχύουν και ενθαρρύνουν το παιδί να γίνει κακόφαγο.
Όταν υπάρχει ένα φαγητό που δεν του αρέσει, μπορούν να ζητήσουν από το παιδί να μείνει στο τραπέζι, ακόμα και αν τελικά δεν φάει, να δοκιμάσει από το φαγητό και αν δεν του αρέσει να το φτύσει, και να φάει ψωμί, τυρί, ελιές ή σαλάτα ή ότι άλλο υπάρχει πάνω στο τραπέζι και ότι αφού τελειώσουν όλοι, μπορεί να σηκωθεί από το τραπέζι. Το να βλέπει το παιδί τους γονείς του να απολαμβάνουν ένα φαγητό και η συχνή έκθεση σε αυτό, κάποια στιγμή μπορεί να το κάνει να θέλει να δοκιμάσει.

Φυσικά είναι καλό να θυμόμαστε πως οι διατροφικές συνήθειες ενός παιδιού δεν θα αλλάξουν ούτε μαγικά, ούτε από τη μία μέρα στην άλλη. Είναι μια διαδικασία που πραγματώνεται καθημερινά, αφορά στις σχέσεις και χρειάζεται υπομονή και επιμονή.


Μάντζιου Βασιλική, Ψυχολόγος MSc, Υπαρξιακή - Οικογενειακή Ψυχοθεραπεύτρια

Ετικέτες: οικογένεια, διατροφή παιδιού, κακόφαγο παιδί